از مهم‌ترین نقش‌های مدرسه برای دانش‌آموزان علاوه بر دانش آموختن، یادگیری مهارت‌های اجتماعی است. در کنار امتحان‌هایی که در هر درس پشت سر می‌گذارند؛ هر روزه چند آزمونِ مهارت اجتماعی را از سوی همکلاسی‌ها و معلمان پیش رو دارند و اگر نتوانند به خوبی از پس آنها برآیند؛ حتی حسی ناخوشایندتر نسبت به گرفتن نمره پایین در دروسی مانند علوم و ریاضی احساس خواهند کرد.

مهارت‌های اجتماعی نقش مهمی در سلامت عاطفی دانش‌آموزان دارد. داشتن دایره گسترده دوستان در مدرسه، باعث افزایش شادی، اعتماد به‌‌نفس و مشارکت بیشتر آنها در کارهای مدرسه مختلف می‌شود. خوشبختانه مهارت‌های اجتماعی قابل آموختن است و در هر مقطع تحصیلی می‌توان مهارت‌های اجتماعی متناسب با سن دانش‌آموزان را به آنها آموخت.

eye_contacts_school_counseling

 مهارت‌های اجتماعی برای پیش‌دبستانی، دبستان، راهنمایی و دبیرستان طرحِ درس متفاوتی دارند که از مهارت‌های ساده‌ی کلاسی تا مهارت‌های لازم در کار و زندگی بزرگسالانه را آموزش می‌دهند.

برای دانش‌آموزان مبتلا به اوتیسم و یا سندرم آسپرگر آموزش‌های بسیاری درباره ارتباط بین فردی ارائه می‌شود و با آموزش تصویری و دستورالعمل‌های ساده و مشخص به رشد مهارت‌های اجتماعی آنان کمک می‌کنند.

 Autism social skill learning

استفان الیوت و فرانک گرشام، روانشناس و استاد دانشگاه در سال 2006 بر اساس مصاحبه با 8000 معلم و بیش از 20 سال تحقیق در مدارس کشور امریکا، 10 مهارت اجتماعی مورد نیاز دانش‌آموزان برای موفقیت در مدرسه را اینگونه معرفی کرده‌اند:

1. خوب گوش دادن به دیگران

2. دنبال کردن مراحل

3. دنباله‌روی از قوانین

4. جلوی حواسپرتی را گرفتن

5. درخواست کمک کردن

6. رعایت نوبت در گفتگو

7. با دیگران همراه و هم‌صحبت شدن

8. حفظ آرامش در برابر دیگران

9. مسئولیت رفتار خود را پذیرفتن

10. انجام کارهای خوب برای دیگران

آنها برنامه‌ای 10 هفته‌ای برای آموزش این مهارت‌ها به دانش‌آموزان دوره دبستان و راهنمایی تهیه کردند. این آموزش‌ها در حین درس دادن سایر دروس قابل ارائه بود و باعث بهبود عملکرد کلاسی دانش‌آموزان می‌شد.

مهارت‌های اجتماعی را در به صورت‌های مختلفی دسته‌بندی نموده‌اند؛ دسته‌بندی زیر توسط کانی و برن در سال 2006 ارائه شد که مهارت‌های اجتماعی را در چهار دسته کلی قرار می‌دهد که هر مرحله سطح بالاتری از مهارت‌ها را شامل می‌شود:

social_skills

یک مدرسه ابتدایی در ایالت ویسکانسین آمریکا طرح جالبی برای تقویت مهارت‌های عاطفی کودکان، اجرا نموده است. در این مدرسه قبل از اینکه هر درسی شروع شود، دانش‌آموزان مقابل کامپیوتر کلاس می‌ایستند و تصویر صورتی که بیشترین تطابق را با حس و حال امروزشان دارد انتخاب می‌کنند. اگر خوشحال باشند چهره‌ی سبز خندان، اگر ناراحت باشند چهره‌ی قرمز عصبانی و اگر حس عادی و خنثی داشته باشند چهره‌ی زرد را علامت می‌زنند.

emotional skills elementary school

این کار باعث پرورش خودآگاهی و مهارت مدیریت احساسات در کودکان می‌شود. یکی از معلمین مدرسه این کار را روشی ساده می‌داند که بر تمام روز دانش‌آموز اثر می‌گذارد و به او امکان بروز احساسات خود را می‌دهد. احساساتی که فرو خوردن آنها باعث مشکلاتی در نوجوانی و بزرگسالی آنها خواهد شد. کودکانی که در مهارت‌های عاطفی قوی‌تر باشند، کمتر درگیر برنامه‌های ناسالم می‌شوند، تخمین زده‌اند که هر یک دلار که در راه تقویت مهارت‌های عاطفی کودکان (شامل خودآگاهی احساسی و مهارت تسلط بر احساسات خود) خرج شود، در درازمدت 11 دلار برگشت دارد.